چک لیست سیتوژنتیک
چک لیست جامع آزمایشگاه سیتوژنتیک (Cytogenetics Laboratory Checklist)
این چکلیست برای راهاندازی، کنترل کیفیت و ارزیابی عملکرد بخش سیتوژنتیک طراحی شده است.
1. الزامات زیرساختی و فضا
فضای فیزیکی
☐ اتاق پذیرش و ثبت نمونهها
☐ اتاق کشت سلولی (Culture Room)
☐ اتاق آمادهسازی محیط کشت
☐ اتاق برداشت سلول (Harvesting Area)
☐ اتاق تهیه اسلاید
☐ اتاق رنگآمیزی و باندینگ
☐ اتاق میکروسکوپی و آنالیز
☐ اتاق گزارشدهی
☐ فضای نگهداری مواد شیمیایی
☐ فضای نگهداری نیتروژن مایع (در صورت نیاز)
☐ سیستم تهویه مناسب
☐ برق اضطراری (UPS)
☐ ژنراتور پشتیبان
2. تجهیزات اصلی
تجهیزات کشت سلولی
☐ هود لامینار کلاس II
☐ CO₂ Incubator
☐ یخچال 4 درجه
☐ فریزر -20 درجه
☐ فریزر -80 درجه (در صورت نیاز)
☐ سانتریفیوژ رومیزی
☐ میکروسانتریفیوژ
☐ بنماری
☐ PH متر
☐ ترازوی دقیق
☐ آب مقطرساز
تجهیزات تهیه اسلاید
☐ هیتر پلیت
☐ اسلاید وارمر
☐ دستگاه Aging Slides
☐ Humidity Controller
☐ دستگاه Dropping Station
تجهیزات میکروسکوپی
☐ میکروسکوپ نوری حرفهای
☐ میکروسکوپ مجهز به Oil Immersion
☐ دوربین دیجیتال با رزولوشن بالا
☐ Workstation آنالیز کروموزومی
☐ مانیتورهای تخصصی تصویربرداری
☐ نرمافزار آنالیز کروموزوم
3. مواد مصرفی
کشت سلولی
☐ RPMI-1640
☐ FBS
☐ PHA
☐ L-Glutamine
☐ Penicillin-Streptomycin
☐ Colcemid
☐ KCl
☐ Methanol
☐ Acetic Acid
رنگآمیزی
☐ Trypsin
☐ Giemsa
☐ PBS
☐ Wright Stain (در صورت نیاز)
مصرفی عمومی
☐ Falcon 15 ml
☐ Falcon 50 ml
☐ Pipette Tips
☐ Pasteur Pipette
☐ Slides
☐ Coverslips
☐ Gloves
☐ Face Mask
☐ Laboratory Coats
4. کنترل کیفیت (Quality Control)
قبل از کشت
☐ تطابق مشخصات بیمار
☐ بررسی نوع نمونه
☐ ثبت زمان دریافت
☐ ارزیابی حجم نمونه
☐ ارزیابی شرایط انتقال
حین کشت
☐ کنترل دمای انکوباتور
☐ کنترل CO₂
☐ ثبت روزانه شرایط کشت
☐ بررسی آلودگی
☐ ثبت Lot Number محیطها
برداشت
☐ ثبت زمان Colcemid
☐ ثبت زمان Hypotonic
☐ ثبت زمان Fixation
☐ تعداد دفعات Fixation
تهیه اسلاید
☐ ارزیابی Spread کروموزومی
☐ ارزیابی کیفیت باندها
☐ کنترل رطوبت محیط
☐ کنترل دمای محیط
5. آنالیز کروموزومی
آنالیز روتین
☐ شمارش حداقل 20 متافاز
☐ آنالیز حداقل 5 متافاز
☐ تهیه کاریوتایپ
☐ بررسی موزائیسم
☐ بررسی شکستگیهای کروموزومی
استاندارد ISCN
☐ استفاده از آخرین نسخه ISCN
☐ ثبت صحیح نامگذاری
☐ کنترل مجدد توسط آنالیزور دوم
☐ تأیید نهایی سوپروایزر
6. گزارشدهی
☐ اطلاعات کامل بیمار
☐ نوع نمونه
☐ روش آزمایش
☐ تعداد سلولهای بررسی شده
☐ نتیجه ISCN
☐ تفسیر تخصصی
☐ توصیه بالینی
☐ امضای مسئول فنی
☐ امضای آنالیزور
7. کنترل کیفیت نرمافزار آنالیز
☐ کالیبراسیون دوربین
☐ کالیبراسیون مانیتور
☐ بررسی عملکرد نرمافزار
☐ پشتیبانگیری روزانه
☐ آرشیو تصاویر
☐ آرشیو گزارشها
8. الزامات اعتباربخشی (ISO 15189)
☐ SOP های مدون
☐ فرمهای ثبت نتایج
☐ سوابق آموزش کارکنان
☐ سوابق کالیبراسیون
☐ برنامه EQA/PT
☐ مدیریت ریسک
☐ CAPA
☐ کنترل مدارک
☐ کنترل سوابق
☐ ممیزی داخلی
9. چکلیست تخصصی FISH
☐ تجهیزات فلورسانس
☐ فیلترهای مناسب
☐ پروبهای معتبر
☐ سیستم Hybridization
☐ سیستم Denaturation
☐ نرمافزار آنالیز FISH
☐ ثبت تعداد سلولهای شمارش شده
☐ کنترل مثبت و منفی
10. شاخصهای کلیدی عملکرد (KPI)
☐ درصد موفقیت کشت > 95%
☐ کیفیت باند ≥ 400 Bands
☐ زمان پاسخدهی (TAT)
☐ درصد Repeat کمتر از 2%
☐ درصد Contamination کمتر از 1%
☐ رضایت مشتری
☐ تعداد خطاهای گزارشدهی
